Nhận biết các dấu hiệu trẻ tự kỷ sớm

Tỷ lệ trẻ em mắc tự kỷ ngày càng gia tăng trên thế giới. Theo đó, trẻ bị tự kỷ cần được can thiệp sớm trong 5 năm đầu nhằm làm giảm nhẹ hoặc khắc phục những khuyết tật, từ đó giúp con phát triển các kỹ năng cần thiết và có cơ hội học tập, hòa nhập với cộng đồng. Vậy dấu hiệu trẻ tự kỷ là gì? Mời bạn cùng tham khảo bài viết sau đây nhé!

Vì sao trẻ bị tự kỷ?

Theo WHO, Tự kỷ (Autism) hay còn được gọi là Rối loạn phổ tự kỷ (ASD) là một dạng rối loạn phát triển hệ thần kinh lan tỏa từ mức độ nhẹ đến nặng.

Nguyên nhân trẻ bị tử kỷ có thể do:

• Yếu tố di truyền: Trẻ mắc chứng tự kỷ có cấu trúc não không phát triển bình thường. Nguyên nhân là do một số gen di truyền khiến vùng não bị ảnh hưởng hoặc tổn thương.
• Môi trường sống: Trẻ sống trong gia đình có hoàn cảnh đặc biệt, bị cha mẹ bỏ bê, không nhận đủ yêu thương thường có nguy cơ bị tự kỷ cao hơn những trẻ khác.
• Ảnh hưởng từ thai kỳ: Trong thời gian mang thai, mẹ tiếp xúc với các hóa chất độc hại như khói thuốc, rượu, ma túy,... làm tăng khả năng trẻ bị tự kỷ.

Nghiên cứu cho thấy cứ 100 trẻ thì có 1 trẻ có nguy cơ mắc chứng tự kỷ. Các đặc điểm của chứng bệnh này biểu hiện trong giai đoạn phát triển đầu đời của trẻ, nhưng thực tế cho thấy tự kỷ thường được chẩn đoán trễ hơn nhiều năm sau đó.

Vì thế, nhận biết dấu hiệu trẻ bị tử kỷ rất quan trọng để cha mẹ kịp thời phát hiện khi nghi ngờ con mắc bệnh, từ đó tìm đến các bác sĩ, chuyên gia để được thăm khám và tư vấn phù hợp. Điều trị sớm bệnh tự kỷ cho trẻ không chỉ giúp con phát triển kỹ năng cần thiết trong cuộc sống, đảm bảo tương lai của con, mà còn giúp gia đình, xã hội đỡ một phần gánh nặng sau này.

Nhận biết dấu hiệu trẻ tự kỷ theo độ tuổi cha mẹ cần lưu ý

Sau đây là các biểu hiện của trẻ tự kỷ mà phụ huynh không nên bỏ qua:

Khác biệt trong cách nói năng

Trẻ em tự kỷ luôn có dấu hiệu bất thường trong việc thể hiện ngôn ngữ nói. Ví dụ như:

• Chỉ giao tiếp không lời hoặc chậm nói so với các bạn cùng tuổi.
• Nói với giọng điệu không bình thường, chẳng hạn nói ngang phè, nói quá to hay quá nhỏ, khó khăn khi nói thành câu hoàn chỉnh,…
• Lặp lại hoặc rập khuôn một vài mẫu câu quen thuộc (từ tivi hoặc lời người khác nói).

Khó khăn khi giao tiếp xã hội

Một trong những biểu hiện của trẻ tự kỷ là con gặp nhiều khó khăn khi giao tiếp xã hội. Cụ thể như sau:

• Có thể rất thụ động, không muốn tương tác với bất kì ai, hoặc sẽ tương tác liên tục, hiếu động, bốc đồng.
• Gọi tên không đáp lại ngay, không tương tác bằng mắt, chỉ thích làm theo ý mình.
• Không biết cách chơi cùng bạn bè hoặc mất thời gian khá lâu mới hòa nhập được.

Độ nhạy cảm của giác quan

Hầu hết trẻ em mắc tự kỷ sẽ có những phản ứng, hành vi về giác quan như:

• Có thể ham thích hoặc né tránh tiếng ồn, động chạm cơ thể, ham thích hoặc né tránh một số mùi vị, hình dạng nhất định.
• Có thể cực kì nhạy cảm với ánh sáng.
• Dễ dàng bị những âm thanh hoặc chuyển động rất nhỏ làm cho phân tâm.

Hoạt động cơ thể bất thường

Trong khi những đứa trẻ khác thường mút ngón cái, cắn móng tay, xoắn tóc,… thì trẻ tự kỷ lại có những hành vi khác như vỗ tay bất chợt, chạy hoặc đi bằng ngón chân, hay lắc lư qua lại,… Ngoài ra, các bé còn có các cử động bất thường khác như đi lại cứng nhắc với hai tay giữ cố định hai bên, chạy nhảy với dáng vẻ vụng về, gặp khó khăn khi viết, vẽ, ném, bắt đồ vật,…

Hành vi khác biệt

Khi nói về các dấu hiệu trẻ tự kỷ, không thể bỏ qua tình trạng bị khủng hoảng hoặc lên cơn thịnh nộ vì các em không thể truyền đạt được nhu cầu của mình. Những hành vi khác biệt có thể bao gồm:

• Phát triển theo thói quen, nếu thói quen bị thay đổi thì tỏ rõ sự thất vọng, khó chịu.
• Dễ xúc động với những thứ nhỏ nhặt, khả năng chịu đựng căng thẳng kém.
• Lặp đi lặp lại một hành động cùng một kiểu hoặc bị “mắc kẹt” trong một suy nghĩ, mong muốn nào đó.

Thu hẹp sở thích 

Trẻ tự kỷ chỉ tập trung vào một vài sở thích cố định và có các thói quen giải trí khác biệt với các bé khác. Mẹ có thể nhận thấy rõ dấu hiệu này ở con qua các hành động như:

• Chỉ chơi một vài trò chơi quen thuộc.
• Thích xoay vòng, xếp đồ vật thành hàng, lặp đi lặp lại hành động vui chơi nào đó.
• Có thể xem điện thoại, quảng cáo,... trong nhiều giờ không chán.
• Có sở thích ngắm tay hoặc cầm đồ vật bất kì như giấy, que, đồ chơi,…

Rối loạn ăn uống

Đây cũng là một trong những biểu hiện dễ nhận thấy ở của trẻ tự kỷ. Cụ thể, mẹ có thể thấy một số biểu hiện ở con như:

• Chán ăn, nôn ói.
• Lười nhai, không thích ăn những món chưa được băm nhỏ.
• Kén ăn, có xu hướng thích các thức ăn làm từ sữa.

Khi thấy con có dấu hiệu tự kỷ, cha mẹ nên làm gì? 

Khi nhận thấy các biểu hiện của trẻ tự kỷ, phụ huynh nên:

• Tìm đến bác sĩ, chuyên gia để thăm khám, tư vấn và có giải pháp điều trị sớm.
• Luôn theo sát các hành vi, tình trạng của trẻ.
• Dành nhiều thời gian trò chuyện, quan tâm và chăm sóc con.
• Áp dụng phương pháp giáo dục can thiệp được thực hiện kết hợp giữa nhà trường và gia đình theo hướng dẫn của các chuyên gia tâm lý.
• Xây dựng thực đơn dinh dưỡng phù hợp với các dưỡng chất cần thiết như: Chất béo Omega-3 (cá thu, cá ngừ, súp lơ, rau bina,...), vitamin và khoáng chất (thịt, cá, trứng,...). Đồng thời, cần hạn chế đồ ăn nhanh, nước uống có gas.

Trên đây là nội dung khái quát giúp cha mẹ nhận biết sớm các dấu hiệu trẻ tự kỷ để có giải pháp can thiệp kịp thời, hỗ trợ con phát triển tốt hơn. Có thể thấy, làm cha mẹ, ai cũng mong muốn dành những điều tốt đẹp nhất cho con yêu. Thế nhưng, cuộc sống luôn có những biến động bất ngờ mà chúng ta không ngờ đến. Vì vậy, bên cạnh việc đồng hành và thấu hiểu con, cha mẹ cũng nên chủ động xây dựng nền tảng tài chính vững vàng để sẵn sàng ứng phó với mọi rủi ro bất ngờ. Để làm được như thế , bạn có thể cân nhắc tham gia bảo hiểm nhân thọ ngay từ bây giờ.

Giải pháp bảo hiểm hỗn hợp PRU-TƯƠNG LAI TƯƠI SÁNG từ Prudential không chỉ giúp cha mẹ an tâm trước những biến cố cuộc sống, mà còn là cách thể hiện trọn vẹn tình yêu và trách nhiệm dành cho tương lai của con. Sản phẩm đảm bảo cho con quỹ học vấn trong tương lai với 165% số tiền bảo hiểm cùng các khoản thưởng, ngay cả khi người trụ cột gia đình gặp rủi ro. Cùng với đó là nhiều quyền lợi gia tăng bảo vệ hấp dẫn giúp tương lai của trẻ càng thêm vững vàng. Đồng thời, PRU-TƯƠNG LAI TƯƠI SÁNG còn hỗ trợ tài chính cho gia đình trước những điều bất trắc lên đến 400% số tiền bảo hiểm.

>> Liên hệ Prudential TẠI ĐÂY để được hỗ trợ tư vấn chi tiết về sản phẩm.

>>> Xem thêm:

• Nên làm gì để cùng con vượt qua cơn trầm cảm tuổi teen?
• 4 độ tuổi khủng hoảng trong giai đoạn phát triển của bé
• Những hoạt động giúp con nâng cao kỹ năng tự học