Bảng đánh giá sau đây giúp bố mẹ biết được dưới những áp lực hiện tại, con có đang thực sự thoải mái hay quá sức. Bảng đánh giá chỉ mang tính chất tham khảo, phụ huynh vui lòng liên hệ chuyên gia tư vấn tâm lý để được chẩn đoán chính xác.
CON CÓ ĐANG GẶP CĂNG THẲNG QUÁ MỨC? |
Hướng dẫn: trong một tháng vừa qua, những dấu hiệu dưới đây có thường xảy đến với con bạn? Đánh số điểm tương ứng tần suất xảy ra như sau: 0 - Không bao giờ 1 - Hiếm khi 2 - Thỉnh thoảng 3 - Thường xuyên 4 - Luôn xảy ra |
1. Con có dấu hiệu mệt mỏi kéo dài 2. Con thấy rất khó thư giãn hay thả lỏng 3. Con khó đưa ra lựa chọn, quyết định 4. Tim con thuòng đập nhanh và hơi thở gấp gáp 5. Con không suy nghĩ thông suốt được 6. Con ăn quá nhiều hoặc ăn quá ít 7. Con thường bị đau nhức đầu 8. Con không có cảm xúc hay không phản ứng về chuyện xung quanh 9. Con nghĩ về những vấn đề của mình suốt ngày 10. Con khó ngủ, ngủ không đều, hay gặp ác mộng,… 11. Con thường có cảm xúc bi quan 12. Con bị đau lưng, cổ hay những cơn đau kéo dài khác |
13. Con bắt đầu có hành vi làm hại đến sức khỏe và/hoặc tính mạng 14. Con cảm thấy ngột ngạt, thấy bản thân vô dụng 15. Con bắt đầu có thói quen cắn móng tay, nghiến răng, bứt tóc,… 16. Con hay quên những thứ nhỏ nhặt như quên sách vở, bố mẹ nói gì không nhớ,... 17. Tiêu hóa giảm sút như buồn nôn, tiêu chảy, táo bón,… 18. Con hay khó chịu và rất dễ bực dọc 19. Cảm xúc lên xuống thất thường, dễ xúc động 20. Con cảm thấy khó tập trung 21. Con cảm thấy cuộc sống không còn ý nghĩa 22. Con thu mình, xa cách hay ngắt kết nối với mọi người xung quanh 23. Kết quả học tập sa sút |
Sau khi cho điểm từng câu, bố mẹ hãy cộng tổng điểm và đối chiếu với các diễn giải sau:
Từ 0 đến 23 điểm: căng thẳng vẫn có nhưng con vẫn đang kiểm soát tốt. Đây là trạng thái “áp lực tốt” mà con cần.
Từ 24 đến 48 điểm: có thể con đang ở trạng thái căng thẳng thấp đến căng thẳng vừa phải. Trạng thái này cần được theo dõi và giảm xuống tùy theo khả năng của con.
Từ 49 đến 73 điểm: có thể con đang trải qua cấp độ căng thẳng vừa phải đến căng thẳng khá nặng, bố mẹ cần liên tục hỏi han, động viên và quan sát con nhiều hơn.
Từ 74 đến 92 điểm: đây là cấp độ căng thẳng nghiêm trọng, cần được đưa đi thăm khám và có sự can thiệp của bác sĩ tâm lý.
Hãy để “áp lực tích cực” khiến con lớn khôn
Áp lực không phải lúc nào cũng xấu, quan trọng là bố mẹ biết áp lực nào tốt cho con và tạo điều kiện để con biến áp lực tốt trở thành “động lực”. Bố mẹ có thể tham khảo 4 cách sau:
- Cách 1: Giúp con phân biệt “áp lực tốt” trong cuộc sống
Bố mẹ nên hướng dẫn và giải thích để con hiểu áp lực không hoàn toàn là gánh nặng. Hãy cho con tự cảm nhận và đánh giá những loại áp lực con đang gặp phải. Bố mẹ hãy đóng vai trò là người quan sát và chỉ hỗ trợ khi nhận thấy con đang thực sự cần được giúp đỡ.
- Cách 2: Tạo điều kiện để con thử sức trong nhiều lĩnh vực
Một trong những lý do con sợ khi có áp lực là vì bố mẹ bảo bọc con quá mức. Hãy tạo điều kiện để con được đối diện – giải quyết – vượt qua áp lực trong từng lĩnh vực. Chẳng hạn, những lớp học kỹ năng mềm, lớp học ngoại ngữ hay năng khiếu sẽ là những áp lực vừa phải để con tôi rèn ý chí, từ đó mở khóa những điểm mạnh của bản thân con.
