Bàn chân là nền tảng của cơ thể - theo cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng, được các chuyên gia ví là “trái tim thứ hai”. Quan trọng là thế, nhưng chúng ta thường ít khi lưu tâm chăm sóc, bảo vệ bàn chân như các bộ phận khác. Bài viết sau đây sẽ mang đến cho bạn thông tin tổng quan về một số bệnh lý bàn chân phổ biến có nguy cơ phát sinh do lối sống hàng ngày giúp bạn chủ động phòng tránh hoặc phát hiện, điều trị kịp thời.
Hội chứng bàn chân bẹt
Bàn chân bình thường sẽ có vòm cong, giúp cân bằng, chịu lực, giảm phản lực từ mặt đất dội ngược lại, nhờ đó chúng ta di chuyển nhẹ nhàng, vận động linh hoạt. Bàn chân bẹt (Flatfeet) là tình trạng vòm bàn chân không cong mà phẳng lì, toàn bộ gan bàn chân chạm đất.
Khi sinh ra, trẻ sẽ có bàn chân bẹt trong khoảng 2 năm đầu đời. Từ 2 – 3 tuổi trở đi, vòm bàn chân dần hình thành với hệ thống dây chằng giúp cố định xương bàn chân, định hình vòm cong bàn chân. Do một số nguyên nhân, trẻ có thể lớn lên với hội chứng bàn chân bẹt: di truyền, bệnh lý cơ – xương – khớp, thói quen đi chân đất, mang giày dép có đế lót bằng phẳng từ khi còn bé. Bàn chân bẹt ảnh ảnh hưởng đến khả năng vận động, dễ bị mất thăng bằng, chấn thương; gây biến dạng bàn chân, xương khớp; làm lệch trục cột sống... từ đó dẫn đến nhiều bệnh lý về xương xương – khớp. Cha mẹ cần lưu ý để phát hiện sớm hội chứng bàn chân bẹt ở con trẻ để kịp thời chỉnh hình tạo vòm, phục hồi chức năng cho bàn chân.
Hội chứng bàn chân bẹt cũng có thể phát sinh ở người trưởng thành. Chấn thương, dây chằng lỏng lẻo, cong vẹo cột sống, chênh lệch chiều dài hai chân, bệnh lý khớp mạn tính, các bệnh lý liên quan đến thần kinh, béo phì, cao huyết áp, đái tháo đường, lớn tuổi, mang thai, phụ nữ thường xuyên mang giày cao gót khiến vòm bàn chân yếu đi… là những yếu tố làm tăng nguy cơ bàn chân bẹt.
Chai chân
Chai chân (Calluses) là hiện tượng vùng da chân dày lên, có màu vàng, cứng và thô ráp. Chúng ta thường ít khi để ý đến chai chân cho tới khi cục chai to dày lên gây đau khi đi lại. Một số người có thể không vui khi thấy vết chai xuất hiện vì làm mất thẩm mỹ. Tuy nhiên, nếu vết chai hình thành thì đó là lúc bạn cần cân nhắc đổi giày thay dép. Bởi có một điều thú vị rằng, vết chai là phản ứng tự nhiên của cơ thể nhằm bảo vệ da không bị tổn thương, phồng rộp khi chịu ma sát và áp lực tì đè. Mang giày dép quá chật hoặc có đế quá cứng khiến bàn chân cọ xát với mặt trong của giày là nguyên nhân phổ biến dẫn đến chai chân. Các yếu tố nguy cơ khác là: đi chân trần, không mang vớ, hoạt động thể dục thể thao hoặc nghề nghiệp tạo nhiều áp lực lên bàn chân.
>>> Thông tin thêm: Những cách chọn giày vừa đẹp vừa tốt cho sức khỏe
Chai chân sẽ không tiến triển thêm và dần biến mất khi ngưng ma sát hoặc giảm áp lực. Chúng ta có thể thể tự xử lý chai chân tại nhà bằng cách ngâm vùng chai chân trong nước ấm, sau đó thoa lotion dưỡng ẩm có chứa glycolic acid, lactic acid, urea… giúp làm mềm, dần thu nhỏ cục chai. Nếu chai chân không biến mất, hoặc gây đau nhiều thì nên đến bác sĩ, đi bệnh viện để được điều trị.
Viêm cân gan chân
Viêm cân gan bàn chân (Plantar Fasciitis) là bệnh lý gây đau ở gan bàn chân, thường ở vị trí gót chân. Cơn đau thường nặng nề nhất lúc đi những bước đầu tiên sau khi ra khỏi giường hoặc khi di chuyển sau một quãng thời gian ngồi yên, đứng hoài một chỗ.
Cân gan bàn chân là một dải cơ gân nằm dọc theo gan bàn chân, giúp giữ vững vòm bàn chân và đóng vai trò như bộ phận giảm xóc cho cơ thể khi ta di chuyển, vận động. Ta có thể hình dung khung xương vòm bàn chân giống như cánh cung và cân gan bàn chân là dây cung, kéo căng từ xương gót đến xương bàn ngón chân. Trong khi đó, áp lực mà bàn chân gánh vác tương đương 120% trọng lượng cơ thể. Khi phải chịu áp lực lớn và liên tục, cân gan bàn chân xuất hiện các vết rách nhỏ. Góp gió thành bão, tình trạng này lặp đi lặp lại lâu dần sẽ gây viêm.
Các yếu tố nguy cơ bao gồm: độ tuổi (trung niên); thừa cân - béo phì; nghề nghiệp có đặc trưng phải đứng lâu hoặc đi lại nhiều; hoạt động thể dục thể thao tạo áp lực liên tục lên gan bàn chân như đi bộ, chạy bộ đường dài, nhảy…; người có bàn chân bẹt…
Mát-xa, kéo giãn bắp chân, bàn chân có thể làm dịu cơn đau và tình trạng viêm. Nếu giày dép đang mang có đế quá cứng hoặc lót giày không phù hợp, việc đổi giày, thay miếng lót có thể phần nào giúp chúng ta cảm thấy dễ chịu hơn. Tuy nhiên, nếu tình trạng không thuyên giảm, nên khám chữa và điều trị kịp thời, đúng cách để tránh bệnh trở thành mãn tính, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hoặc phát sinh thêm các bệnh lý khác.
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
